Πλατυποδία στα παιδιά |

​​

Ένα φυσιολογικό στάδιο ανάπτυξης — που αξίζει να παρακολουθείτε

​

​

Πλατυποδία είναι η μείωση ή η πλήρης απουσία του ύψους της ποδικής καμάρας,
συχνά σε συνδυασμό με βλαισότητα (στροφή προς τα έσω) της πτέρνας.

​​

​

​

​

                                                                 Η καμάρα αρχίζει να διαμορφώνεται μετά τους 12-18 μήνες, όταν το μωρό ξεκινά να περπατά, και                                                                                   ολοκληρώνει την ανάπτυξή γύρω στα 8 έτη.

                                                                 Αυτό σημαίνει ότι ένα «επίπεδο» πέλμα σε μικρή ηλικία δεν είναι απαραίτητα κάτι ανησυχητικό                                                                                         — είναι μέρος της φυσιολογικής διαδρομής.

                                                                Μόνο όταν συνοδεύεται από αξιοσημείωτη βλαισότητα της πτέρνας αξίζει πιο προσεκτική αξιολόγηση. [2], [3]

​

​​​​​

​

Τι δείχνουν τα στατιστικά στοιχεία

Η φυσιολογική χαλαρότητα των αρθρώσεων του ποδιού κορυφώνεται στα 2-3 έτη και σταδιακά υποχωρεί. Στα 2 έτη, σχεδόν το 97% των παιδιών εμφανίζουν κάποιο βαθμό πλατυποδίας — έως τα 10 έτη, μόνο το 4% τη διατηρούν. [2]

Ακόμη και η επίδραση του υποδήματος στην ανάπτυξη του ποδιού παραμένει αμφιλεγόμενη: μελέτες σε πληθυσμούς που δεν φορούν παπούτσια δείχνουν παρόμοια ποσοστά πλατυποδίας με πληθυσμούς που φορούν. Αυτό δείχνει πόσο σημαντικό είναι να αξιολογείται κάθε περίπτωση ξεχωριστά, αντί να βγαίνουν βιαστικά συμπεράσματα.

​

Δύο διαφορετικοί τύποι — και γιατί η διάκριση έχει σημασία

Χαλαρή πλατυποδία: Συνήθως εμφανίζεται και στα δύο πόδια και οφείλεται σε χαλαρότητα των συνδέσμων. Μπορεί να συνοδεύεται από εξωτερική στροφή των σκελών, βλαισά γόνατα ή βραχύ αχίλλειο τένοντα. [3]

​

Δύσκαμπτη πλατυποδία: Εμφανίζεται συχνότερα σε εφήβους ή μεγαλύτερους ασθενείς, με κύριο σύμπτωμα τον πόνο και τη δυσκαμψία. Τα αίτια μπορεί να είναι συγγενή ή επίκτητα (π.χ. ενδαρθρικά κατάγματα πτέρνας ή αστραγάλου, φλεγμονές της υπαστραγαλικής άρθρωσης). [3]

​

Η σωστή διάκριση ανάμεσα στους δύο τύπους είναι κρίσιμη για τον σχεδιασμό της κατάλληλης θεραπείας — και είναι κάτι που μπορεί να γίνει με ασφάλεια μόνο μέσα από κλινική εξέταση.

​

Σημάδια που αξίζει να προσέξετε

Τα παιδιά σπάνια παραπονιούνται για πόνο. Συνήθως, οι γονείς είναι αυτοί που παρατηρούν πρώτοι:

• Εύκολη κούραση κατά το περπάτημα ή το παιχνίδι

• Συχνές πτώσεις ή ασταθές, «αδέξιο» βάδισμα σε σχέση με συνομήλικα παιδιά

• Γρήγορη φθορά ή παραμόρφωση των παπουτσιών

 

 

 

​​​​​

​

​

                                        Ένα πρακτικό «τεστ» που χρησιμοποιείται κλινικά:

                                        Η καμάρα του παιδιού μπορεί να εμφανίζεται όταν το πόδι δεν

                                        φέρει βάρος, αλλά να εξαφανίζεται όταν το παιδί στέκεται όρθιο.

 

                                        Αυτή η διαφορά είναι ένα από τα στοιχεία που αξιολογεί ο

                                        Ποδίατρος - Ποδολόγος κατά την εξέταση.

​

​

​

​​

 

​​​​​​​​​​​​​​

​

Τι περιλαμβάνει μια πλήρης Ποδιατρική - Ποδολογική αξιολόγηση

Η κλινική εξέταση εξετάζει την πτώση της καμάρας σε φόρτιση και την επανεμφάνισή της σε ανάπαυση, τη θέση της κεφαλής του αστραγάλου, τυχόν απαγωγή του πρόσθιου ποδιού, τον βαθμό βλαισότητας της πτέρνας και το μήκος του αχίλλειου τένοντα. Σε ασυμπτωματικά παιδιά, ακτινογραφία σπάνια χρειάζεται· σε συμπτωματικά παιδιά όμως, μπορεί να ζητηθεί πλάγια και προσθιοπίσθια ακτινογραφία των ποδιών σε στήριξη για πληρέστερη εικόνα.

​

Η θεραπεία εξατομικεύεται πάντα

Δεν υπάρχει μία «σωστή» θεραπεία για όλους — η προσέγγιση εξαρτάται από τον βαθμό της παραμόρφωσης, την ηλικία του παιδιού και τις ανάγκες της οικογένειας. Οι ήπιες έως μέτριες περιπτώσεις χαλαρής πλατυποδίας είναι συνήθως ανώδυνες και δεν χρειάζονται ιδιαίτερη παρέμβαση. [3] Όταν όμως η βλαισότητα της πτέρνας είναι πιο έντονη, εξατομικευμένα ορθοπεδικά υποδήματα — με ελαφριά ανύψωση του εσωτερικού τμήματος της πτέρνας και ενίσχυση της καμάρας — μπορούν να βοηθήσουν στη σωστή ευθυγράμμιση και ανάπτυξη του ποδιού. (Γενικευμένα «πέλματα πλατυποδίας» χωρίς εξατομίκευση δεν συνιστώνται.) [2]

​

Μια απλή, καθημερινή συμβουλή

Ενθαρρύνετε το παιδί σας να περπατά ξυπόλυτο σε φυσικές επιφάνειες, όπως η άμμος της παραλίας — αυτό βοηθά στη φυσική ενδυνάμωση των μυών του πέλματος. Αποφύγετε όμως το ξυπόλυτο περπάτημα σε σκληρά, επίπεδα δάπεδα του σπιτιού για παρατεταμένο διάστημα.

​

Πότε αξίζει ένα ραντεβού

Αν παρατηρείτε επίμονη κόπωση, συχνές πτώσεις, ή σας ανησυχεί η στάση του ποδιού του παιδιού σας, μια εξατομικευμένη Ποδιατρική - Ποδολογική αξιολόγηση θα σας δώσει σαφή απάντηση — και, αν χρειάζεται, ένα πλάνο δράσης προσαρμοσμένο στις ανάγκες του παιδιού σας, αντί για γενικές υποθέσεις.

 

​

​

​

​

​

​

​

​

​

​

​

​

​

​

​

Βιβλιογραφία

[1] Bonanno DR, et al. Effectiveness of foot orthoses for the prevention of lower limb overuse symptoms and for the treatment of plantar fasciitis: a review of the clinical evidence. J Foot Ankle Res / related systematic reviews on custom foot orthoses.

[2] Mosca VS. Flexible flatfoot in children and adolescents. J Child Orthop. 2010;4(2):107-121.

[3] Staheli LT. Evaluation of planovalgus foot deformities with special reference to the natural history. J Am Podiatr Med Assoc. 1987;77(1):2-6.

​